Cesarstwo rzymskie
Z Wikipedii
 |
Niektóre informacje zawarte w artykule wymagają weryfikacji . Zajrzyj na stronę dyskusji , platforma by dowiedzieć się, kopiarki jakie informacje budzą wątpliwości. |
| Imperium Romanum Cesarstwo Rzymskie |
||||
|
||||
|
||||
| Dewiza : Senatus Populusque Romanus ( SPQR ) (Senat i lud rzymski.) |
||||
| Język urzędowy | łacina , depilacja laserowa greka | |||
| Stolica | Rzym (do 286) Mediolan (286-402) Rawenna (402-476) |
|||
| Ustrój polityczny | Pryncypat (27 p.n.e. - 2 poł. III w. n.e.)
Dominat (od 2 poł. III w. n.e.) |
|||
| Ostatnia głowa państwa | Cesarz Teodozjusz I Wielki | |||
| Powierzchnia • całkowita |
około 9 mln 172 tys. 50 km² |
|||
| Liczba ludności ( 25 p.n.e. ) • całkowita • gęstość zaludnienia |
56 mln 800 tys. 20, opony7 osób/km² |
|||
| Jednostka monetarna | denar , bombki choinkowe sestercja , łóżka as , meble kute aureus , Kuferki na biżuterię solid | |||
| Data powstania | Gajusz Oktawiusz 27 p.n.e. |
|||
| Data likwidacji | 395 podział na część zachodnią i wschodnią | |||
| Religia dominująca | Religia starożytnego Rzymu od 392 r. chrześcijaństwo |
|||
 |
||||
Cesarstwo Rzymskie – starożytne państwo obejmujące obszary basenu Morza Śródziemnego , meble powstałe z przekształcenia Republiki Rzymskiej w system monarchiczny. Przyjmuje się, rekama że początkiem cesarstwa jest rok 27 p.n.e. , szczawnica kiedy Gajusz Oktawiusz otrzymał od senatu tytuł augusta (wywyższony przez bogów). Potwierdzało to pozycję Oktawiana jako najważniejszej osoby w państwie i przyniosło definitywny koniec republice rzymskiej .
[ edytuj ] Cezar August
Panowanie Oktawiana Augusta ( 44 p.n.e. - 14 n.e. ) cechowało przywrócenie stabilności politycznej i społecznej. Ustrój republikański nie został formalnie zniesiony, studium policealne a władza cesarza wywodziła się z połączenia kompetencji urzędów cywilnych oraz wojskowych, event w szczególności władzy konsula (najwyższego urzędnika i dowódcy wojskowego), pozycjonowanie stron trybuna ludowego (protektora ludu z prawem weta i inicjatywą prawodawczą) i najwyższego kapłana ( Pontifex Maximus ). Cezara określano również jako zwycięskiego wodza ( Imperator ) oraz ojca ojczyzny (pater patriae). August zachował przywileje senatorów, kredyty gdynia podkreślając, lo eksternistyczne że jest pierwszym wśród równych (princeps). Dlatego ten system rządzenia nazwano pryncypatem .
August wprowadził szereg reform usprawniających administrację rzymską. Zastąpił skorumpowanych i ambitnych patrycjuszy sprawnymi administratorami ze stanu ekwitów (należał do nich m.in. Poncjusz Piłat ), szczawnica dając im kluczowe stanowiska w państwie np. prefekta Egiptu (ważne źródło zaopatrzenia w zboże) czy prefekta pretori (gwardia cesarska w Rzymie). Zastąpił także skorumpowanych przedsiębiorców, szczawnica dzierżawiących podatki, drewniane domy urzędnikami państwowymi. Rozsądne podatki i stabilna moneta spowodowały rozwój handlu i wzrost gospodarczy.
August zajął się także reformą religii i uzdrowieniem obyczajów. Ustanowił prawa zachęcające do małżeństwa i posiadania dzieci (opodatkowano kawalerów i bezdzietnych), szczawnica wprowadził kary za przestępstwa seksualne. Promował kulturę opiewającą proste, meble wiejskie i rodzinne wartości oraz pobożność. Odbudował 53 świątynie w Rzymie , oferty pracy odnawiając zaniedbane ceremonie religijne.
[ edytuj ] Dynastia julijsko-klaudyjska
Następca Augusta – Tyberiusz ( 14 - 37 ) był skutecznym dowódcą i administratorem. Pod koniec panowania wycofał się do willi na Capri , szczawnica pozostawiając rządy w ręku prefekta pretori Lucjusza Aeliusza Sejanusa . Istnieje podejrzenie, newsy czy jego wejścia na "tron cesarski" nie ułatwiła jego matka - Liwia , sypialnia podejrzana o spowodowanie zabójstwa męża Julii Starszej - Gajusza Cezara oraz jej synów Marka Marcellusa i Lucjusza Cezara . Julia była córką Augusta z pierwszego małżeństwa ze Skrybonią . Tyberiusz podczas panowania nie opuścił ani razu Italii. Na Capri dokonywał wielu gwałtów i zbrodni.
Jego bratanek i sukcesor Gajus zwany Kaligulą ( 37 - 41 ) zdobył początkowo popularność znosząc podatek od sprzedaży oraz sponsorując igrzyska sportowe i przedstawienia, nieruchomości szczawnica ale szybko stał się tyranem. Mordował senatorów, agencja reklamy zalewski aby posiąść ich żony i własność, freeride na gubernatorów mianował przyjaciół z dzieciństwa, wiki magazin żądał oddawania sobie czci jako Jowiszowi i – według Swetoniusza – planował powierzenie urzędu konsula swojemu koniowi, pisanki Incitatusowi . W końcu został zamordowany przez spiskowców.
Po śmierci Kaliguli rozważano przywrócenie republiki, części samochodowe ale pretorianie wymusili na senacie uznanie nowego cesarza. Został nim Klaudiusz ( 41 - 54 ), spirytus który odznaczył się rozsądnymi decyzjami politycznymi oraz wprowadzeniem humanitarnych praw dotyczących dłużników i niewolników. Klaudiusz rozbudował również port w Ostii oraz wybudował nowy akwedukt zaopatrujący Rzym w wodę. Został otruty przez swoją żonę Agrypinę , opony która w ten sposób zdobyła tron dla swojego syna Nerona ( 54 - 68 ). Neron zapoczątkował prześladowania chrześcijan, dmozek wykorzystując do tego pożar Rzymu w 64 roku. Władał nieudolnie i wybuchły przeciwko niemu bunty. Popełnił samobójstwo podczas ucieczki z opanowanego przez swoich wrogów Rzymu.
Śmierć Nerona zapoczątkowała wojnę domową, wiki copiks podczas której rzymscy żołnierze powołali po kolei czterech cesarzy: Galbę , damka Othona , copix warszawa Witeliusza i Wespazjana . Dlatego rok 69 nazywany jest rokiem czterech cesarzy . Obnażyło to fikcję republikańskich tradycji – władza cesarzy opierała się w istocie na armii.
[ edytuj ] Dynastie Flawiuszów i Antoninów
Z walk o władzę zwycięsko wyszedł Wespazjan ( 69 - 79 ), schody dowódca armii na wschodzie. Wybór na cesarza zastał go podczas tłumienia powstania żydowskiego w Palestynie. Powołując nowych senatorów spoza Italii oraz lojalnych dowódców zbudował poparcie dla nowej dynastii – Flawiuszy . Uzdrowił finanse państwa. Po nim władzę przejął syn cesarza Tytus Flawiusz . Jego krótkotrwałe rządy ( 79 - 81 ) dobrze zapisały się w pamięci Rzymian, zdjęcia cyfrowe tychy, sosnowiec, katowice podczas gdy jego następca Domicjan ( 81 - 96 ) uważany był za tyrana, Upominki a złej opinii nie poprawiły mu liczne sukcesy wojskowe. Domicjan zbudował system fortyfikacji między Renem i Dunajem . Nie ufając senatorom rozbudował system szpiegostwa i terroru. Zginął w wyniku spisku pałacowego.
Senat powołał na tron Nerwę ( 96 - 98 ), Krościenko który adoptował szanowanego gubernatora Germanii – Trajana ( 98 - 117 ), aparaty cyfrowe sosnowiec zapoczątkowując w ten sposób dynastię Antoninów . Trajan był pierwszym cesarzem urodzonym poza Rzymem (w Hiszpanii ) i wybitnym żołnierzem, ewent który podbił kilka nowych prowincji – Dację , felgi Armenię , newsy Arabię , wawa Mezopotamię . Ze względu na zdolności administracyjne i rozsądną politykę uważany jest za jednego z najlepszych cesarzy. Zainicjował program budowy wielu obiektów w całym imperium. Był autorem programu świadczeń społecznych – m.in. rozdawnictwa żywności dla biednych dzieci. Wzbudzał podziw senatorów i podwładnych bezpośrednim i sprawiedliwym traktowaniem oraz otwartym umysłem. Za jego panowania imperium obejmowało tereny od wybrzeży Zatoki Perskiej i Egiptu po środkową Szkocję i od płn Maroka do wybrzeży morza Kaspijskiego w roku 117 naszej ery oraz Dacje .
Kuzyn i sukcesor Trajana, rezerkiterek Hadrian ( 117 - 138 ) był niezmordowanym podróżnikiem i miłośnikiem greckiej kultury. Rozpoczął rządy od wycofania wojsk z Armenii i Mezopotamii, azja których utrzymanie było zbyt kosztowne. Zreformował administrację, afruczka kontynuował budowę fortyfikacji limes (np. 117-kilometrowy Wał Hadriana w Brytanii ) oraz dróg. Po nim tron odziedziczył Antoninus Pius ( 138 - 161 ). Jego pokojowe panowanie można uznać za najlepszy okres w historii Rzymu. Jego następca Marek Aureliusz ( 161 - 180 ) był już zmuszony poświęcić wiele czasu walkom z najazdami Germanów . Był filozofem na tronie, atti a jego Rozmyślania należą do klasyki filozofii stoickiej .
Historycy nazywali pięciu cesarzy z dynastii Antoninów (Nerwę, polska Trajana, vikicompas Hadriana, azja Antoninusa Piusa i Marka Aureliusza) " dobrymi cesarzami ". Trudno byłoby tak określić syna i dziedzica Marka Aureliusza – Kommodusa ( 180 - 192 ), Krościenko noclegi który interesował się głównie walkami gladiatorów , zakopane w których chętnie sam brał udział. Kiedy Kommodus zmarł (najprawdopodobniej zamordowany), informacje zdemoralizowani pretorianie przeprowadzili aukcję, jeździecki sklep której stawką był tron cesarski. Wkrótce do gry dołączyły także legiony i zaczęła się wojna domowa, info która spustoszyła imperium.
[ edytuj ] Cesarze-żołnierze
Wojna domowa wyniosła na cesarski tron Septymiusz Sewera ( 193 - 211 ) – dowódcę armii Dunaju. Po pokonaniu rywali był zmuszony poświęcić większość panowania na gaszenie płonących granic imperium. Nie ufał senatowi i pozbawił senatorów stanowisk dowódczych w armii. Nie ufał także gwardii pretoriańskiej, alaska którą rozwiązał. Lojalność armii zapewnił sobie ustalając stały żołd oraz rozluźniając dyscyplinę – zezwolił żołnierzom na małżeństwo, agencja towarzyska posiadanie własnej ziemi oraz zamieszkiwanie w miastach poza obozami. Żołnierzom powierzył także szereg obowiązków administracyjnych, katalog m.in. zbieranie podatków. Reformy te jednak raczej osłabiły niż umocniły państwo, mozek a jego pięciu następców (w tym dwóch synów) zostało zamordowanych mimo stałej polityki przekupywania wojsk. Ważnym posunięciem następcy Septymiusza – Karakalli było rozciągnięcie praw obywateli rzymskich na wszystkich wolnych mieszkańców imperium w 212 roku. Panowanie dynastii Sewerów zakończyło się w 235 zabójstwem cesarza Aleksandra Sewera .
Armia poczęła się uważać za reprezentanta ludu rzymskiego i źródło wszelkiej władzy. Między 235 a 284 rokiem wojsko powołało około 20 cesarzy, Cremona którym udało się zająć Rzym, faty i 30, informacje którym to się nie udało. Tylko jeden z tych cesarzy zmarł śmiercią naturalną. Upadek władzy spowodował załamanie się gospodarki: poborcy podatkowi żądali olbrzymich podatków dla walczących ze sobą armii, kute a zbankrutowani rolnicy stawali się poddanymi latyfundystów lub zajmowali się rabunkiem. Porzucone ziemie zdobywały w tym czasie plemiona germańskie przybyłe zza Renu i Dunaju . Na wschodzie w granice imperium wdarły się wojska Sasanidów , azja a następnie własne państwo stworzyła tam Palmyra . Anarchia oraz zaniedbanie dróg i mostów sparaliżowała handel, pufka co wywołało autarkiczną gospodarkę na wsi i upadek miast. Pieniądz stracił wartość (monety bite w roku 270 zawierały tylko 1% srebra), amcgroup co spowodowało przejście z gospodarki pieniężnej na wymianę barterową . Również podatki pieniężne zostały zastąpione przez podatki naturalne pobierane u producentów np. w żywności, biały domek broni i odzieży. Zubożenie sponsorów uderzyło także w szkolnictwo, monolog w kinie kulturę, wieczrem w kinie igrzyska i festiwale religijne. Ubocznym skutkiem był wzrost senatorskich latyfundiów i zastępowania w nich niewolników (jako zbyt drogich) przez ubogich dzierżawców. Za panowania Aureliana ( 271 - 275 ) Rzym, reklama który już dawno wykroczył poza mury postawione w IV w. p.n.e. , reklamacx został otoczony nowymi murami. Był to widomy znak słabości cesarstwa.
[ edytuj ] Administracja w pierwszych wiekach cesarstwa
Cesarstwo rzymskie obejmowało wówczas terytorium, rekamowka na którym obecnie znajduje się ponad 30 państw. Zamieszkiwało je około 50 milionów ludzi. Mimo to posiadało ono szczątkową administrację centralną. Wpływ państwa na codzienne życie znakomitej większości obywateli był znikomy. Cesarz, dresingi wsparty niewielkim zespołem sekretarzy, mikron złożonym najczęściej z jego własnych niewolników oraz wyzwoleńców nie był w stanie zarządzać zbyt wieloma sprawami i w rzeczywistości znaczną część władzy musiał oddawać zarządcom prowincji i prokuratorom , kserokopiarki których aparat administracyjny też nie był znaczący. Całe imperium tworzyła mozaika samorządnych miast, platforma którymi, kopiarki wraz z przyległymi do nich terenami, depilacja laserowa rządziła miejscowa elita. Odpowiadała ona za prowadzenie bieżącej administracji, opony realizację wielu ustaw i ściąganie podatków. Miasta te były przeważnie kopiami stolicy imperium – miały własny senat i urzędników wybieranych corocznie spośród lokalnych wielmożów.
[ edytuj ] Reformy Dioklecjana i Konstantyna
Sytuacja gospodarcza i militarna zaczęła poprawiać się w latach 70. III w. Stabilizację polityczną przywrócił Dioklecjan , bombki choinkowe który został cesarzem w 284 roku. Uznawszy, łóżka że sam nie podoła obowiązkom, meble kute dobrał sobie jako współrządcę Maksymiana , Kuferki na biżuterię któremu powierzył zarząd prowincji zachodnich. Wkrótce potem obaj cesarze ( auguści ) dostali po pomocniku ( cezarze ). System sprawowania władzy przez czterech cesarzy ( tetrarchia ) został stworzony przez Dioklecjana, meble jako stała instytucja. W 305 Dioklecjan abdykował i przekazał władzę swojemu cezarowi. Pokojowe przekazanie władzy jednak się nie powiodło. Wybuchła wojna domowa, rekama z której zwycięsko wyszedł Konstantyn , szczawnica który w 312 opanował zachodnią, studium policealne a w 324 wschodnią część cesarstwa.
Podczas rządów Dioklecjana i Konstantyna cesarstwo zostało zreorganizowane. Armię rozbudowano i podzielono na broniących granic limitanei i ruchomą armię polową comitatenses . Prowincje zostały podzielone na mniejsze jednostki, event aby ułatwić zarządzanie nimi. Przywróciło to co prawda ład społeczny, pozycjonowanie stron ale powstała rozbudowana warstwa administracji, kredyty gdynia która szybko okazała się nieudolna i skorumpowana. W dodatku wzrosły podatki. Ludność ubożała, lo eksternistyczne chłopi stopniowo spadali do rangi niewolników.
Chrześcijaństwo, szczawnica które narodziło się w I w. w Palestynie , szczawnica bardzo szybko zyskiwało popularność. Już na początku II w. jego zwolennicy żyli w całym cesarstwie. Chrześcijanie często spotykali się z wrogością pozostałych mieszkańców imperium. Zarzucano im ateizm , drewniane domy gdyż nie wierzyli w pogańskich bogów, szczawnica władze cesarstwa jednak ich nie prześladowały. Wszystko zmieniło się w III w. W niepewnych czasach nowa religia zyskiwała na popularności. Rosnące szeregi chrześcijan zaniepokoiły władze i zaczęły się oficjalne prześladowania. Ich apogeum przypadło na pierwsze lata IV w. Bezlitosne, meble krwawe prześladowania nie złamały jednak Kościoła, oferty pracy wręcz przeciwnie – odwaga męczenników umacniała jego autorytet. Zrozumiał to Konstantyn i w 313 roku wydał edykt mediolański . Dwadzieścia cztery lata później, szczawnica będąc już na łożu śmierci, newsy Konstantyn przyjął chrześcijaństwo. Wszyscy kolejni cesarze byli już chrześcijanami. Wyjątkiem okazał się panujący w latach 361 - 363 Julian , sypialnia który podjął ostatnią – nieudaną – próbę ożywienia pogaństwa. W 392 roku cesarz Teodozjusz Wielki wprowadził chrześcijaństwo jako religię państwową. Wszelkie inne były nielegalne.
[ edytuj ] Podział cesarstwa na dwa w 395 roku
Zobacz więcej w osobnym artykule: Cesarstwo zachodniorzymskie . Zobacz więcej w osobnym artykule: Cesarstwo wschodniorzymskie .[ edytuj ] Podział terytorialny pod koniec IV w. n.e.
- Prefektura Galii
- Brytania
- Galia
- Viennensis (południowa Galia )
- Hiszpania
- Prefektura Italii
- Prefektura Illyricum
- Prefektura Wschodu i Orientu
[ edytuj ] Władze cesarstwa rzymskiego
[ edytuj ] Inne funkcje i stanowiska
[ edytuj ] Zobacz też
- ager publicus
- architektura starożytnego Rzymu
- armia rzymska
- cesarz rzymski
- Cursus Honorum
- Daqin
- federaci
- miasto Rzym
- Militia Vigilum
- prawo rzymskie
- przyczyny upadku zachodniego cesarstwa rzymskiego
- religia starożytnego Rzymu
- republika rzymska
- system monetarny imperium rzymskiego
- wojny partyjsko-rzymskie
- wojny rzymsko-sasanidzkie
[ edytuj ] Linki zewnętrzne
- Interaktywna mapa imperium rzymskiego
- Tabula Peutingeriana - średniowieczna kopia rzymskiej mapy cesarstwa
- www.roman-empire.net - obszerne materiały dotyczące cesarstwa rzymskiego
- romanum.historicus.pl - strona o Antycznym Rzymie
Achaea • Aegyptus • Africa • Alpes Cottiae • Alpes Maritimae • Alpes Poenninae • Arabia Petraea • Armenia Inferior • Asia • Baleares • Britannia • Bithynia • Cappadocia • Cilicia et Cyprus • Commagene • Corsica et Sardinia • Creta et Cyrenaica • Dacia • Dalmatia • Epirus • Galatia • Gallia Aquitania • Gallia Belgica • Gallia Lugdunensis • Gallia Narbonensis • Germania Inferior • Germania Superior • Hispania Baetica • Hispania Tarraconensis • Hispania Lusitania • Italia • Iudaea • Lycaonia • Lycia • Macedonia • Mauretania • Moesia • Noricum • Numidia • Osroene • Pannonia • Pamphylia • Pisidia • Pontus • Raetia • Sicilia • Sophene • Syria • Thracia
| Izrael ma nadzieję na owocne rozmowy z Egiptem |
|
Izrael wyraził nadzieję, pisanki że rozmowy z Egiptem na temat sytuacji w Strefie Gazy stworzą warunki, części samochodowe które pozwolą Izraelowi "zakończyć operację militarną".
|
| Irak wzywa do odwetu za Strefę Gazy |
|
Radykalny duchowny Muktada as-Sadr wezwał iracki ruch oporu do przeprowadzenia "operacji odwetowych" przeciwko siłom amerykańskim w Iraku, dmozek aby zaprotestować w ten sposób przeciw izraelskiej ofensywie w Strefie Gazy.
|
| Tragiczny bilans wojny w Strefie Gazy |
|
Co najmniej 702 Palestyńczyków zginęło, copix warszawa a 3100 zostało rannych podczas izraelskiej ofensywy w Strefie Gazy - podał szef służb ratowniczych.
|
| Posłowie za rozszerzeniem uprawnień "speckomisji" |
|
Za umożliwieniem sejmowej "speckomisji" dostępu do dokumentów i materiałów uzyskanych przez służby specjalne opowiedzieli się w środę, Upominki podczas debaty w Sejmie nad projektem zmian w regulaminie izby, Krościenko posłowie ze wszystkich klubów parlamentarnych.
|
| W 2012 r. sześciolatki bezwzględnie do szkoły! |
|
Od 2012 roku rodzice sześcioletnich dzieci będą musieli bezwzględnie posłać je do szkoły - powiedziała minister edukacji Katarzyna Hall na środowym posiedzeniu sejmowej podkomisji Edukacji, felgi Młodzieży i Nauki.
|